Rechten en keuzevrijheid onder druk
Ondanks meerdere overlegmomenten met het kabinet en de overhandiging van bijna 13.000 handtekeningen, blijven fundamentele bezorgdheden volgens hen overeind. De actievoerders vrezen vooral dat de hervormingsplannen de keuzevrijheid en zelfregie van mensen met een handicap onder druk zetten. “Elke persoon met een handicap heeft andere ondersteuning nodig om te kunnen wonen, werken, leren en leven,” zegt Gwen Dekeuleneer, woordvoerder namens de actievoerders.
“De ene persoon heeft nood aan ondersteuning in een voorziening, de andere aan een persoonlijke assistent thuis of aangepast vervoer. Vandaag bestaat er een brede waaier aan ondersteuning om tegemoet te komen aan verschillende noden. Maar de hervormingsplannen dreigen meer mensen toe te leiden naar een beperkter en meer aanbodgestuurd ondersteuningsniveau. Veel mensen vrezen dat zij daar niet de ondersteuning zullen vinden die ze echt nodig hebben. Daardoor dreigen mensen met een handicap in te boeten op levenskwaliteit, participatiekansen en autonomie.”
Volgens de actievoerders biedt rechtstreeks toegankelijke hulp vandaag al geen antwoord op alle ondersteuningsnoden. “Voor sommige mensen werkt dat aanbod, voor anderen niet,” klinkt het. “Bovendien bestaan daar vandaag ook al wachttijden. Toch wil de Vlaamse regering daar nog sterker op inzetten zonder garanties dat mensen effectief gepaste ondersteuning zullen krijgen.”
Mensen met handicap dreigen zelf factuur te betalen
Volgens de actievoerders dreigen de hervormingsplannen ondersteuning af te bouwen zonder dat er voldoende toegankelijke alternatieven bestaan. Daardoor dreigen mensen met een handicap zelf de gevolgen te moeten dragen van wegvallende ondersteuning.
“Dankzij het persoonlijke assistentiebudget kan onze dochter Pia thuis wonen en kunnen we ons gezinsleven organiseren op een manier die werkt voor haar én voor ons,” zegt Ellen, moeder van Pia. “Die ondersteuning is absoluut noodzakelijk. Zonder die hulp dreigen gezinnen zoals het onze opnieuw alle zorg alleen te moeten dragen.”
“Mensen zoals ik lijken vaak mee te kunnen, maar net daardoor worden onze ondersteuningsnoden onderschat,” zegt Nathalie, die wacht op een persoonsvolgend budget. “Ik ben bang dat mensen zoals ik nog sneller uit de boot zullen vallen als de keuzevrijheid verder wordt ingeperkt.”
Geen garanties dat hervormingen problemen oplossen
De actievoerders benadrukken dat ze niet tegen hervormingen zijn. “Ook wij willen dat meer mensen sneller gepaste ondersteuning krijgen en dat wachtlijsten worden aangepakt,” klinkt het bij de actievoerders. “Maar vandaag zien we nog altijd geen degelijke cijfers of impactanalyses die aantonen dat deze hervormingen effectief zullen leiden tot meer gepaste ondersteuning en kortere wachtlijsten.”
De actievoerders roepen minister Gennez op om de fundamentele bezorgdheden van mensen met een handicap ernstig te nemen en de hervormingen niet overhaast door te voeren. Volgens hen moeten de hervormingen vertrekken vanuit de noden van mensen met een handicap en niet vanuit een beperking van ondersteuning of keuzevrijheid.
“Wij hebben net zoals iedereen het recht om deel te nemen aan de samenleving en ons leven te organiseren zoals we dat zelf willen,” klinkt het bij de actievoerders. “Vandaag bestaat er een brede waaier aan ondersteuningsmogelijkheden waaruit mensen kunnen kiezen op basis van hun eigen noden. De hervormingsvoorstellen dreigen die keuzevrijheid en zelfregie in te perken. Dat zou een zware impact hebben op de levenskwaliteit van mensen met een handicap.”
De actievoerders vragen daarnaast meer transparantie over de plannen, echte participatie van mensen met een handicap en duidelijke garanties dat keuzevrijheid, zelfregie en ondersteuning op maat behouden blijven.
