Advieslijn 03 808 22 99

Of ik zet je op straat

Geschreven op do 2 november, 2017 door Koenraad Depauw in de categorie Invloed op het beleid

Of ik zet je op straat

Het is een uitspraak die we gelukkig niet vaak horen bij Onafhankelijk Leven vzw. Jammer genoeg in 2017 iets te veel. Genoeg om er een artikel over te schrijven. Mensen met een PVB stellen meer en meer kleine vragen naar verandering. Onafhankelijk Leven vzw pleit er voor de dialoog open te houden en de woonrechten van mensen met een handicap beter te beschermen.

PVB zorgt voor nieuwe verhouding

Op 1 januari 2017 kregen alle personen die gebruik maken van een voorziening van het VAPH een zorgbudget (PVB). Dat budget mogen mensen besteden om hun zorg en ondersteuning zelf te organiseren. De voorziening zelf wordt niet meer gesubsidieerd. Het vertrekpunt van deze grote systeemwijziging is de maatschappelijke behoefte om de positie van mensen met een beperking te versterken in het organiseren van hun ondersteuning. Vraagsturing heet dat.

We zijn nu 10 maanden verder en de hele sector voor personen met een handicap leert bij. In nadenken over je eigen toekomst als persoon met een handicap. In zoeken naar alternatieven. In creatieve oplossingen vinden als zorgaanbieder. Maar ook: in onderhandelen en contractueel bindende afspraken maken. En finaal: in communiceren tussen zorgvrager en zorgaanbieder binnen de context van een veranderde verhouding. Want vanaf nu heeft de zorgvrager immers de centen.

Vooral veel kleine vragen naar verandering

Het persoonsvolgend budget zorgde niet voor een exodus weg van voorzieningen. Onafhankelijk Leven vzw ondersteunt meer dan 1600 personen met een PVB. Wij zien vooral veel mensen met een handicap (doorgaans met hun ouders als belangenbehartiger) die met kleine stappen, ietwat aarzelend, kleine veranderingen in hun leven trachten aan te brengen:

“ik wil graag een andere kinesist van buiten de voorziening”
“Kan je onze zoon wat vroeger wakker maken”
“ik wil graag een deel van mijn budget gebruiken om het vervoer voor een wekelijkse hobby buiten de voorziening te organiseren”
“Het zou zo fijn zijn mocht onze dochter eens iets anders doen dan kleuren tijdens de dagbesteding. Kan ze op woensdagmiddag niet gaan zwemmen met een assistent?”

Mensen met een handicap stellen vooral kleine vragen naar verandering. Hierover ontstaat dan met de voorziening die hen ondersteunt een dialoog. Soms wordt die dialoog een onderhandeling. Heel soms een contractueel conflict. We vielen dan ook van onze stoel toen we de eerste keer de uitspraak hoorden van een directeur van een voorziening: “of ik zet je op straat”.

Of ik zet je op straat

We gingen zoeken naar de oorzaak: Een agressieve gebruiker? Een zwaar conflict over de ondersteuning? Toen we de uitspraak voor de derde keer hoorden hadden we door dat er een structureel probleem is met het persoonsvolgend budget.

De voorziening heeft dan wel niet meer de volledige controle over de subsidies van de zorg en ondersteuning, zij heeft doorgaans wel nog steeds de controle  over de infrastructuur en de huisvesting waar de persoon met de handicap thuis is. Soms is dit onder de vorm van een leefgroep, maar heel vaak ook het contract voor het huis waar de persoon met de handicap zelfstandig of begeleid woont. En de woonrechten voor personen met een handicap? Die bestaan vandaag schijnbaar niet. De huurwetgeving  lijkt vaak niet op hen van toepassing. Geen enkele wetgeving vandaag beschermt de persoon met een handicap in zijn rechten als “bewoner”.

De “of ik zet je op straat” wordt dan gebruikt als een machtsinstrument bij het onderhandelen over een overeenkomst over zorg en ondersteuning.

Dialoog en woonrechten versterken

Onafhankelijk Leven vzw gelooft in gelijkwaardigheid, respect, autonomie en verbinding. Met dit artikel luiden wij de alarmbel. We hebben de “of ik zet je op straat” net iets te vaak gehoord. Wij vragen daarom aan directie van voorzieningen om geen machtsargumenten te gebruiken in een onderhandeling, professioneel te handelen en de dialoog open te houden. We vragen hen ook deze code intern te bediscussiëren en te ondertekenen.

Aan de Vlaamse Regering vragen wij een nieuw regelgevend kader die de woonrechten van personen met een handicap beschermt. Onafhankelijk Leven vzw zal hiertoe zelf ook de nodige voorstellen aan het VAPH doen.
 

< Terug naar nieuwsoverzicht

Lid worden

Als lid van Onafhanklijk Leven vzw geniet je van interessante voordelen.

Ontdek de voordelen

Blijf op de hoogte

Ontvang onze laatste nieuwtjes

(je ontvangt maximum twee mailtjes per maand)

Volg ons via social media

Klik hier en praat met ons mee