Advieslijn 03 808 22 99

De avonturen van Nickias in Madagaskar

Geschreven op zo 1 maart, 2015 door Mathias Van Hove in de categorie Nieuws

De avonturen van Nickias in Madagaskar

Nickias Van Damme is muzikant, levensgenieter, en dromer. Hij is door een spierziekte ook rolstoelgebruiker. Nickias trok vorig jaar naar Madagaskar (Afrika) om meer te leren over hoe men daar omgaat met mensen met een beperking. Het werd een avontuur van kakkerlakken op je been, hoe een put in de matras soms handig is en socializen in gevaarlijke café's. Lizy Scheltjens, vrijwilliger van Onafhankelijk Leven vzw interviewde Nickias en schreef er een artikel over.  

                                                             

Nickias omschrijf eens kort wie je bent.

Ik ben Nickias. Muziek spelen zit me in mijn bloed, reeds 4 jaar speel ik saxofoon. Ik heb een beperking waardoor ik niet meer kan stappen of lopen maar meestal ben ik gelukkig, denk ik. 
Ik lees graag, kijk graag naar een film, luister naar muziek en rij graag rond. Als je beweegt gaat de tijd sneller. Lyon
bij zonsopgang is prachtig. Wie ik ben is echt een lang verhaal. Misschien vraag je dat beter aan andere mensen.

Je hebt sinds 3jaar een PAB, is je leven veel veranderd sinds dien?

Ja,  mij omkleden, of nog maar simpel mijn bed verschonen kost me enorm veel energie, wegens mijn beperking. Het geeft mij de kracht om zelfstandig te leven, wat zonder PAB niet mogelijk zou zijn. Het geeft me meer vrijheid. De assistentie heeft ook mentaal een enorme impact, een die zelden vermeld wordt. Het voelt goed om toch door sommige mensen aanschouwd te worden als iemand die assistentie waardig is. Het dringt volgens mij immers tot de meeste mensen met een handicap heel diep door dat lang niet iedereen daar zo over denkt. Ik ben de mensen die voor mijn rechten opkomen ondenkbaar dankbaar. 

Je bent vorig jaar in november 15dagen naar Madagaskar in Afrika getrokken. Over een zot idee gesproken. Dit met de organisatie handirection du monde uit Frankrijk. Hoe ben je bij deze organisatie terecht gekomen? Wat ben je juist gaan doen in Madagaskar?Had je direct zoiets van ja dit doe ik wel even of had je twijfels?

Mijn broer Cor kende het Franse meisje dat ik heb vervangen nog van in de tijd dat hij een rit door Europa heeft gemaakt met z’n bus, een aantal jaar geleden. Het meisje kon niet mee omwille van ziekte en deed een oproep via facebook. Ze heeft een zware beperking en bijna geen bewegingsmogelijkheden. Door een onnozele ontsteking moest ze antibiotica nemen. Die antibiotica was niet combineerbaar met de vaccinatie tegen de gele koorts. Misschien was ze wel een beetje bang. Ze is dan wel naar een 1ste Wereldland meegereisd.

Zonder mijn broer zou ik nooit zo zot zijn geweest om hier nog maar aan te denken en mij in dit avontuur te storten.
Ik had net mijn uitslag van het toelatings- examen van het conservatorium gekregen en was er niet door. Zucht...
Even weg van alles en iedereen leek Madagaskar een geweldig idee.

We zijn in Madagaskar op zoek gegaan naar mooie organisaties om in Europa te promoten. De meeste voorzieningen die we bezochten waren goed. Er verbleven bij onze gastheren ook nog 100 tot 120 mensen met een mentale beperking en zij kregen een deftige behandeling. Toch blijft het een wrang gevoel als je weet dat er meer dan 4000 mensen in de hoofdstad alleen (Antananarivo) geholpen zouden moeten worden... Sommige voorzieningen waren op 2 man na leeg maar er stonden dan wel 3 luxe auto's voor de deur.

Verder wil ‘Handirection du monde’, de organisatie die me mee heeft genomen, laten zien wat voor gekke dingen je allemaal nog kan doen met een handicap. Keek ik even raar op, Madagaskar is echt een arm land ze hebben er geen stromend water, amper of geen elektriciteit. Diegene die wel elektriciteit willen moeten de elektriciteitsmaatschappijen omkopen. En dan valt het nog geregeld uit ook. Een WC, in de steden heb je een put met plank erboven maar anders, een mesthoop of in de rijstvelden. De wijken rond de steden kun je het beste omschrijven als sloppenwijken. Even een cultuurschok. Ik heb een jonge vrouw ontmoet met de zelfde beperking als ik spierdystrofie. Haar situatie was verschrikkelijk. Vooral omdat je weet hoe het anders kan.

 

Ben je samen met je assistent in dit avontuur gestapt (gerold)? 

Neen, ik ben zonder assistent naar daar vertrokken. Ik had twee Franse vrouwen bij me. Het hoofd van de organisatie en een medewerkster. 

Je moet zeker niet alleen als mens met een beperking naar Madagaskar gaan. Niets is aangepast, ook geen ziekhuizen. Al helemaal niet het openbaar vervoer. Je hebt daar echt wel hulp nodig.
De eerste nacht lag ik alleen in een kamertje op een matras van nog geen 10cm dik met een enorme put in. Uiteindelijk bleek ik net daardoor mij nog makkelijk te kunnen draaien. Ik vervloekte mezelf en mijn broer omdat ik hiermee ingestemd had. Ik had 36 uur niet geslapen en was dood op, maar door het gezang van de krekels kon ik niet slapen. Op de koop toe viel er een Cafard (een Afrikaanse kakkerlak) op mijn been net buiten mijn bereik. Ik voelde hem kruipen. Nachtmerrie…

De wegen zijn verschrikkelijk, auto's zijn heel stroef want de vering is vervangen. Van de rit alleen al ben je doodop. Je moet redelijk wat tijd spenderen aan je basiscomfort wat voor mensen met een handicap in Madagaskar geen sinecure is.
Daarnaast zit je wel in de natuur. Op sommige plaatsen lijkt het een aards paradijs. Overal nieuwe geuren en nieuwe klanken. Je ziel herleeft. Wie heeft daar geen energie voor over? Je kan daar een gids huren voor weinig geld, 20 à 30km van de luchthaven heb je een prachtig strand, op 3km van het strand heb je een koraalrif wat van de kust een soort openluchtzwembad maakt met stilstaand warm water bruisend van leven… Prachtig! Eens dat je in het Afrikaans ritme zit is het best wel oké.

Ik kan me voorstellen dat dit een unieke ervaring is geweest. Zijn er dingen die je geleerd hebt van de mensen daar?

De mensen hebben mij vooral veel bijgeleerd. Ik probeerde elke dag te doen wat zij doen en niet omgekeerd. Het westen is krankzinniger, meer geobsedeerd en probeert dat de hele dag veel meer weg te steken dan Afrika. De mensen daar bevielen me enorm. Ik kwam veel beter overeen met onze gids dan met die twee Franse vrouwen.
Afrikanen zijn rustig, hebben geen filter tussen wat ze denken en zeggen, ze zijn oprecht. Daarom denk ik dat ze zo goed Jazz kunnen spelen. Met de gids ging ik geregeld naar cafeetjes (hij kende er veel en ook de madammekes), soms ook gevaarlijker cafés waar ze geen blanken gewoon zijn en je moest oppassen wat ze bij de Rum deden. We gingen daar kaarten en zingen, ik leerde daar enkel madagaskarse popliedjes die ik na een paar dagen kon mee 'zingen', wat zij heel grappig vonden.

Als je denkt aan Madagaskar, welk eten en drinken springt dan in je gedachten?

Ze eten er elke dag rijst, vaak met rund of varken en een goedje dat er als spinazie uitziet. Oosterse keuken. Als er een drankje van de streek is, dan is dat rum.

Wanneer ik het internet doorzoek naar info noemen ze jou de entertainer. Je had je muziekinstrument bij op reis. Sax als ik mij niet vergis. Had je er veel succes mee?

Ik zie mezelf niet als entertainer. Ik speel graag saxofoon en neem ze overal mee naartoe. Ik probeer echt heel vaak te spelen, maar ben nogal lui. Er zal af en toe wel iemand geamuseerd zijn door de figuur die ik sla, zeker als ik goed geslapen en gegeten heb. Nog zeldzamer zal er wel eens iemand geraakt worden door wat ik speel en dat is leuk.
Ik speel op straat in Gent, maar het is niet de moeite om me te komen zoeken hoor. Je kan mij soms vinden aan Sint Pieters, Lange munt of de Korenmarkt. Maar ook in kroegen/cafés, Kapitein Cravate, Hot club the Gand,… gewoonlijk spelen we iedere maandag in de Jan Van Gent. Ook spelen we af en toe op recepties of huwelijken. Soms ook bij Lindie hop (cfr. Jazz dansers). Stiekem hoop ik dat het ooit allemaal iets zal opleveren. De term entertainment klopt niet helemaal meer bij Jazz, vroeger wel. Maar het gaat iets verder voor mij. Meer gevoelsmatig, begrijp je? Dat is zeker niet bij iedereen zo hoor.
Als mensen interesse hebben, kunnen ze ons kaartje meenemen, ook hebben we een facebook / website: John Hammond Swing Revival', of bel 0479/70.83.10 hahaha. Hammond is de naam van een soort orgel, bas en piano in één. Het orgel is dan ook iets waar we graag mee uitpakken, het heeft iets old school retro.

Muziek is een belangrijk deel van jouw leven. Wanneer heeft de microbe jouw te pakken gekregen? Welke muziekstijl hoor jij het liefst?

Als klein manneke zat ik vaak één bepaald liedje mee te zingen in de auto. Mijn vader zong ook vaak. Ik smeekte vaak om cassetten te mogen spelen in de auto. Rond mijn achtste ging ik naar de privé muziekles. Eerst viool, dan piano, dan altfluit waar ik allemaal niks meer van bak. Op mijn 11de werd het serieuzer want dan kreeg ik een gitaar. Daarna op mijn 14de wou ik per sé bij het groepje waar mijn broer bij drumde. Op mijn 16 was het zover, helemaal losgeslagen. De aandacht van de meisjes kwam hier dan bij, wat extra motivatie was om te spelen, maar ook om dom te doen. 
Op mijn 22 à 23 kreeg ik een sax en is het een beetje een obsessie geworden. Sindsdien studeer ik jazz.
Als ik speel probeer ik niet te denken. Ik probeer iedere keer met mijn ziel een klein stukje van de wereld te redden. Als ik dat niet probeer vind ik het de moeite niet. Ik luister naar pop, klassieke muziek en jazz. Het mag van alles zijn.

Staan er nog reisplannen in je agenda?

Ik probeer er zoveel mogelijk tussenuit te muizen, maar als je een beperking hebt is dat niet zo vanzelfsprekend. Ik heb assistentie nodig voor bepaalde dingen die max. 2 uur duren op een dag, voor de rest trek ik mijn plan. Het is niet zo makkelijk om daar iemand voor te vinden. Ik heb een nicht in Barcelona wonen en twee goeie vrienden in Granada. Dus Spanje staat nog zeker op mijn to do lijstje, met mijn auto, dat geeft mij een enorm gevoel van vrijheid. Ik vind het fantastisch om rond te rijden. Deze zomer zou ik graag naar Italië gaan. Er is daar een Jazz stage, de week erna een festival. Snel terug naar huis voor de gentse feesten, dan nog een jazz stage in Brussel. In augustus zou ik graag bij wijze van ontspanning een weekje of meer gaan spelen op straat met een aantal vrienden. Eender waar er geen regenwolken hangen.

Tot slot: Wat breng  2015 voor jou? Heb je nog wijze raad voor de lezers?

Ik hoop dat ik evenveel schone mensen zal leren kennen als in het voorbije jaar. Ik hoop dat ik niet stil zal zitten,
’s ochtends zal opstaan met goesting, dat ik de wil zal hebben een mooi lied te proberen spelen, dat mijn familie gelukkig zal zijn,... Ik droom graag, maar denk zelden aan verwezenlijkingen.

Mensen zijn het verplicht aan hun zelf: maak iets van je leven! Het is niet meer van deze tijd om het niet te durven doen. KOM UIT U KOT!!!

Interview door Lizy Scheltjens (Vrijwilliger bij Onafhankelijk Leven vzw)

< Terug naar nieuwsoverzicht

Lid worden

Als lid van Onafhanklijk Leven vzw geniet je van interessante voordelen.

Ontdek de voordelen

Ontvang onze laatste nieuwtjes

Door jouw gegevens in te vullen, ga je akkoord met onze privacy policy.

Volg ons via social media

Klik hier en praat met ons mee

Om de gebruikerservaring van deze site te verbeteren gebruikt deze website cookies.

Akkoord