|
NIEUWSBRIEF EXPERTISECENTRUM ONAFHANKELIJK LEVEN: januari 2010
Voorwoord
Bij het begin van dit nieuwe jaar bieden we u graag deze derde editie van de nieuwsbrief aan. 2010 belooft voor ons een cruciaal jaar te worden.
Het Expertisecentrum startte als twee jarig project gefinancierd met EFRO middelen. In juni organiseren we een driedaagse conferentie waarop we onze resultaten presenteren voor een breed en zelfs internationaal publiek. We hopen van dit voorlopige eindpunt tevens een nieuw begin te kunnen maken. Zo wordt het meteen ook een orgelpunt én een startschot voor de volgende fase.
Dat betekent de komende maanden zoeken en lobbyen voor nieuwe budgetten. Het Expertisecentrum wil blijven inzetten op het opbouwen en uitdragen van expertise inzake directe financiering. We hopen bijkomend onderzoek te kunnen initiëren en zo een drijvende kracht te zijn voor innovatie in de zorg. Innovatie maar ook emancipatie, emancipatie van mensen met een handicap en hun vertegenwoordigers zodat wij zelf sturing kunnen geven aan ons leven.
In deze nieuwsbrief kunt u alvast meer lezen over het bezoek dat Juliska Van Hauwermeiren bracht aan Zweden. Ze had er niet alleen interessante gesprekken met mensen van gebruikerscoöperatieven, ze sloot ook een overeenkomst met het Independent Living Institute (ILI) van Adolf Rätzka. De komende maanden wordt er in Zweden gewerkt aan een rapport dat gericht ingaat op de wijze waarop de inschaling en budgetberekening er gebeurt. Onderwerp van onderzoek is ook het effect van marktwerking op het zorgaanbod.
Wat overigens een thema is dat ook ter sprake komt in het artikel over Nederland. Blijkt dat daar de afgelopen jaren tal van nieuwe initiatieven ontwikkeld werden en de PGB budgethouders er beschouwd worden als de echte innovators van de zorg.
Maar de marktwerking is ook onderwerp van polemiek. Peter Lambreghts schetst in zijn rapport dit debat en herleidt het ideologisch geladen debat tot de vraag wat de randvoorwaarden zijn opdat vraagsturing het mechanisme is dat het zorgaanbod vorm geeft in plaats van het logge systeem dat in Vlaanderen gebruikt wordt.
Deze nieuwsbrief is zo opgebouwd dat u een eenvoudige e-mail ontvangt met daarin het voorwoord en een reeks bondige berichten. Klikt u op de links, dan komt u terecht bij de uitgebreide teksten met bronverwijzing.
Hebt u ook nieuws over directe financiering? De stand van zaken in andere landen, recente evoluties of nieuw gepubliceerde onderzoeksrapporten ter zake? We nemen deze informatie graag op in onze volgende nieuwsbrief of op onze website.
We hopen dat u deze informatie kunt waarderen. Reacties zijn steeds welkom via info@onafhankelijkleven.be
Alvast bedankt voor uw interesse en om deze nieuwsbrief verder bekend te maken.
Elke Decruynaere
Coördinator van het Expertisecentrum
Bezoek van het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven aan Zweden: een verslag
Het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven maakte reeds twee rapporten over persoonlijke assistentie in Zweden (zie de nieuwsbrief in juni en oktober 2009).
Na het schrijven van deze rapporten werd al gauw duidelijk dat we bepaalde belangrijke zaken moeilijk zelf kunnen uitzoeken omwille van de taalbarrière. Het leek ons aangewezen enkele essentiële vraagstukken te laten oplossen door gebruikers van persoonlijke assistentie in Zweden zelf. Zo kwamen we bij het idee om een onderzoeksvoorstel uit te schrijven en deze als call te verspreiden naar Zweedse experts. De oproep, die ook in de vorige nieuwsbrief verscheen, kreeg gehoor en we kregen de opdracht een keuze te maken tussen enkele zeer valabele kandidaten. Uiteindelijk werd het voorstel van het Independent Living Institute weerhouden. Het resultaat van dit onderzoek presenteren we op het congres dat het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven organiseert in juni 2010.
Om de overeenkomst met het Independent Living Institute te bespreken, trok één van onze medewerkers naar Stockholm. Er werd van de gelegenheid gebruik gemaakt om enkele coöperatieven te bezoeken. Zowel de coöperatieve JAG in de persoon van Björn Jideus als de coöperatieve STIL met Nicoletta Zoannos, en Suzanne Elmqvist maakten de tijd vrij om de werking van hun organisatie toe te lichten. Ook Davy Gaeremynck, een uitgeweken Vlaming die momenteel tewerkgesteld is bij ILI maar vroeger werkzaam was bij STIL, was bereid enkele zaken uit te klaren voor ons.
De medewerking van al deze mensen hebben bijgedragen tot de totstandkoming van dit artikel boordevol interessante informatie over persoonlijke assistentie in Zweden.
Lees hier het volledige artikel over het bezoek aan Zweden.
Het PGB in Nederland
Met meer dan 110 000 budgethouders is het persoonsgebonden budget (PGB) goed voor 2 miljard euro. Hoewel het experiment dat aan de basis lag dateert van 1991 is het PGB er nog steeds niet juridisch afdwingbaar. Maar die vraag klinkt steeds luider nu steeds meer mensen gebruik maken van het budgetsysteem en de mogelijkheden ervan uitbreiden.
Aan dit artikel ging het rapport over directe financiering in de zorg in 8 Europese landen vooraf. Daarin werd al bondig de werking en omvang van het PGB in Nederland beschreven. Daar gaan we nu dieper op in. Het artikel start met het algemene kader waarbinnen het PGB zich situeert. Vervolgens staan we stil bij de indicatiestelling. Wie komt in aanmerking en hoe wordt dit bepaald? Zeer interessant is ook de vraag hoe men van de indicatiestelling tot een budget komt. Een ander vraagstuk is dat naar de gevolgen van het PGB op het zorgaanbod. Blijkt dat er heel wat nieuwe initiatieven zijn ontstaan onder impuls van het PGB.
We brengen ook interessant onderzoeksmateriaal naar voor over de mensen die betaald worden met het PGB. Tot slot staan we stil bij de positie van de budgethouders zelf. Op welke wijze worden zij ondersteund? Zijn ze geïnformeerd? Hebben ze controle over hun budget? En kunnen ze hun PGB juridisch afdwingen? Daar knelt het schoentje.
Hoewel dit voorlopig slechts een theoretisch probleem blijkt aangezien het subsidieplafond elk jaar aangepast wordt. Of dit zo zal blijven is onzeker. Momenteel probeert de overheid vooral in te grijpen op het groeiende budget door het aantal en de soort aanspraken op het PGB in te perken. Het artikel eindigt met de beschrijving van enkele recente evoluties en zelfs met een blik in de toekomst met drie mogelijke toekomstscenario’s.
Lees hier het artikel over het PGB in Nederland
Marktwerking in de ondersteuning van personen met een handicap: Standpunt
Met dit rapport neemt het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven een standpunt in over marktwerking, en de plaats die marktmechanismen kunnen, en moeten innemen in de organisatie van onze ondersteuning als persoon met een handicap.
Nadat we in de inleiding het publieke debat over marktwerking in de zorg gekaderd hebben, stellen we de terminologie en de gehanteerde begrippen duidelijk. Vervolgens focussen we op de toepassingsmogelijkheden van marktmechanismen in een publieke dienstverlening, zoals de zorg en ondersteuning van personen met een handicap.
Deze afweging leidt ons naar een standpunt: Kiezen wij voor marktwerking, en in welke vorm? Wat zijn voor ons de belangrijkste aandachtspunten? Wat verwachten we van de overheid? Dit rapport werd voorgelegd en besproken met diverse experts ter zake en mag breed verspreid worden.
Hoewel we in ons standpunt consequent vertrekken vanuit het perspectief van personen met een handicap, verliezen we het algemene maatschappelijke belang niet uit het oog. We laten ons niet meeslepen door vooroordelen, maar nemen onze verantwoordelijkheid ten volle op. We lopen niet vast in begripsverwarring of in een ideologische stellingenoorlog, maar formuleren positieve en afgewogen voorstellen tot hervorming.
Met het publiceren van dit rapport is voor ons de kous niet af. Het toenemende aantal zorgvragen en roep naar meer vraagsturing verplicht ons om innovatie in de zorg ook vanuit een eerder economisch perspectief te benaderen. De komende maanden zoeken we hiervoor medestanders en hopen we nieuw onderzoek op te starten. Dit is een bijzonder relevant thema, in Vlaanderen maar ook in andere landen en zelfs op Europees niveau.
Lees hier het rapport over marktwerking
Gezocht: medewerkers voor onderzoek PAB
De Universiteit Gent onderzoekt samen met het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven de ‘Kwaliteit van Bestaan’ bij mensen met een PAB.
We willen te weten komen hoe budgethouders hun eigen leven ervaren sinds ze een PAB hebben.
Om dit onderzoek goed uit te voeren, zoeken we nog budgethouders die willen geïnterviewd worden.
Ben je ouder dan 18 jaar, werk je met een PAB en wil je deelnemen aan het onderzoek?
Neem dan zeker contact op met de onderzoekster, Linde Moonen.
Contact
Universiteit Gent - Vakgroep Orthopedagogiek
H. Dunantlaan 2, 9000 Gent
Linde Moonen, onderzoekster
Telefoon: 09/395.99.38
Linde.Moonen@UGent.be
Conferentie Onafhankelijk Leven juni 2010 in Gent
In juni 2010 zal het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven bijna twee jaar bezig zijn. Tijd dus om naar buiten te treden met de resultaten van het harde werken. Daarom organiseren we een driedaags congres begin juni in Gent, België.
- De eerste dag maken we de onderzoeksresultaten bekend (in het Nederlands) aan de actoren en gebruikers van het Vlaamse landschap.
- De tweede en derde dag richt zich op een internationaal publiek en zal in het Engels verlopen. Dit luik gebeurt in samenwerking met ENIL, het European Network on Independent Living. Naast het bekendmaken van de onderzoeksresultaten is het ook de bedoeling om internationaal te netwerken, expertise uit te wisselen en te debatteren.
Volgende onderwerpen zullen zowel voor het nationale als international publiek aan bod komen:
- Stand van zaken in Vlaanderen: het Persoonlijke Assistentie Budget en het experiment met een Persoonsgebonden Budget.
- Kwaliteit van bestaan bij gebruikers van een Persoonlijk Assistentie Budget.
- Het Persoonsgebonden Budget in Nederland
- Persoonlijke Assistentie in Zweden
- Markwerking in de ondersteuning van personen met een handicap.
Het volledige programma, de exacte datum en plaats zullen binnen enkele weken bekend gemaakt worden. Wij brengen u tijdig op de hoogte.
Literatuurlijst
In de schoot van het Expertisecentrum Onafhankelijk Leven gebeurt heel wat opzoekwerk en wordt informatie bijeen gebracht. Om die toegankelijk te maken starten we met een literatuurlijst.
Rubrieken in deze literatuurlijst zijn: theoretische modellen, het PAB in Vlaanderen, het PGB in Vlaanderen, directe financiering in het buitenland, het uitvoeren van onderzoek en eigen teksten. Deze lijst is een ‘work in progress’ en wordt gaandeweg aangevuld.
Raadpleeg hier de literatuurlijst
|
